Koritsi Barela 100

Ονειροκρίτης

oneirokriths 200

kolovos 150

Μάης

Μας ήρθε ο Μάης ο καλός
ζεστός, λουλουδιασμένος
ο τόπος είναι πράσινος
και ανθοστολισμένος

τρώνε τα γιδοπρόβατα
λουλούδια σνθισμένα
και έρχονται για άρμεγμα
με γάλα φορτωμένα

σαν ένα πράσινο χαλί
στέκονται τα τριφύλλια
και τα πουρνάρια γέμισαν
με κόκκινα ξιφίλια

Ο Μάης μόλις μέσιασε
φεύγουμε ξεκινάμε
Παίρνουμε τα κοπάδια μας
για τα βουνά τραβάμε

Έχουμε ποδαρόδρομο
τη νύχτα και τη μέρα
να φτάσουμε στα έλατα
το δροσερό αέρα

Στίχοι: Παρλάτζας Αλέξανδρος

Ο Περικλής Χ. Γόγολος θυμάται τον John Campell
CampellΣυνέντευξη στον Γιώργοο Καπρινιώτη
-Τι θυμάσαι από τον Τζον.
-Όχι κι πουλλά πράματα. Δεν παρακάθουμαν ιγώ. Ου Χρήστους (Γόγολος) έκανι πουλύ παρέα. Ου Χρήστους κι ου Θόδουρους (Γόγολος). Ε! έκανα κι γω λίγου παρέα. Τότι, π’ γίγκι ου Λάμπρους, ου θ’κός μ’, ήφιρι κέρασμα. Γίγκι πιδί, λέει, ήφιρι κέρασμα. Του πινήντα πέντι(1955). Είχαμαν δίπλα του κουνάκι. Ιμείς έμναμαν κάτ’ στου Θόδουρου Γατσέλου. Ικεί απού κάτ’, ένα σπιτάκι.

Περισσότερα...

Αποκριάτικο... τραπέζι
KontogiannisΓια να υπενθυμίσω στους παλιούς σαν κι εμένα σαρακατσαναίους -και όχι μόνο- αλλά και να μαθαίνουν οι νεώτεροι κάποια έθιμα της φυλής μας που τείνουν να ξεχαστούν, αν δεν ξεχάστηκαν κιόλας.
Κυριακή βράδυ, λοιπόν, παραμονή της καθαρής Δευτέρας, μαζεύονταν η φαμίλια γύρω από το στρόγγυλο τραπέζι κι έφερνε η μάνα, ή η τρανήτερη αδερφή, την πίτα,στριφτόπτα ή κουλουρόπτα ανάλογα, ζεστή και να τρυπάνε τα ρουθούνια από την ευωδιά των ψημένων αγνών υλικών!

Περισσότερα...

Το μυστήριο του θανάτου και οι Σαρακατσάνοι
Garefis.K 100
Μπροστά στο μυστήριο του θανάτου οι Σαρακατσάνοι στέκονταν με δέος και αξιοπρέπεια, θεωρώντας το θάνατο ως κάτι φυσιολογικό και αναπόφευκτο. «Στον άνθρωπο δεν ίνι μαναχά η ζωή, ίνι κι ου θάνατος», υποστήριζαν. Εξελάμβαναν, επιπρόσθετα, το θάνατο, όπως και τη γέννηση, ως γεγονότα ενταγμένα στα σχέδια του Θεού. «Ήταν θέλημα Θιού», έλεγαν χαρακτηριστικά.

Διαβάστε το άρθρο στα Πορτραίτα Σαρακατσαναίων

του Κώστα Γαρέφη

Φορεσιά μικρής σαρακατσιάνας 1890-1900
Lwlos 100Κάθε ελληνική φορεσιά ή καλύτερα ελληνική τοπική φορεσιά είναι ένα σύνολο ενδυμάτων, που χαρακτηρίζει μια ομάδα ανθρώπων που ζουν μέσα στον ελληνικό χώρο. Λειτουργεί όπως κάθε ενδυμασία: ντύνει και στολίζει το κορμί, και παρουσιάζει την όψη που επιθυμεί να δώσει εκείνος που την φορά στους τρίτους, παρέχοντας στον εαυτό του σιγουριά και άνεση. Μέσα στη συντηρητική και αυστηρή κοινωνία των Σαρακατσιαναίων, η σιγουριά και η άνεση πετυχαίνονται με την ομοιομορφία που προσφέρει μια στολή.

Περισσότερα...

Τα συνηθισμένα Σαρακατσιάνικα φαγητά
koulouraΣαρακατσιαναίοι σπάνια παρασκεύαζαν και έτρωγαν σαλάτες. Και αυτό γιατί εκεί επάνω στα βουνά που έστηναν τις στάνες τους δεν εύρισκαν τα απαιτούμενα υλικά. Τα αναπλήρωναν μερικές φορές με χόρτα που αφθονούσαν στα λιβάδια τους. Κυρίως «κυνηγούσαν» τις «νάνες», τα «τσουκνίδια» και τα «λάπατα». Σαλατικό όμως ήταν μόνο οι «νάνες», ποώδες φυτό όχι πολύ συνηθισμένο στα λιβάδια, που βρασμένο με ξύδι και λάδι γινόταν ευγευστότατο. Τα άλλα δυο τα χρησιμοποιούσαν στις λαχανόπιτες.

Περισσότερα...

Οι μήνες των Σαρακατσιαναίων
mhnesΓενάρ'ς = Ιανουάριος
Φλεβάρ'ς =Φεβρουάριος
Μάρτ'ς = Μάρτιος
Απρίλ'ς = Απρίλιος (Σημαδιακός μήνας για τους Σαρακατσιαναίους, επειδή τον Απρίλιο ξεκινούσαν για τα βουνά, για το ξεκαλοκαιριό)
Μάης = Μάϊος

Περισσότερα...

ΝΕΚΡΙΚΑ ΚΑΙ ΤΑΦΙΚΑ ΕΘΙΜΑ ΤΩΝ ΣΑΡΑΚΑΤΣΑΝΑΙΩΝ
Ο θάνατος, το συνταρακτικότερο γεγονός της φύσης, ήταν φυσικό να αποτελέσει ένα από τα κεντρικά αντικείμενα της επιστημονικής έρευνας, της θρησκευτικής σκέψης, του φιλοσοφικού στοχασμού και της τέχνης. Η ιδέα του θανάτου, σ όλη τη διάρκεια της ανθρώπινης πορείας, ταλαιπωρεί τον άνθρωπο, που το βιώνει σαν το τέρμα της ύπαρξής του. Γι αυτό από την αρχαία εποχή φιλοσοφικές ή θεολογικές θέσεις προσπάθησαν να ηρεμήσουν την ανθρώπινη ψυχή από την αγωνία του θανάτου. Παράλληλα, στο λαό επικρατεί πλούσια εθιμολογία που χαρακτηρίζεται τόσο από σεβασμό προς το νεκρό και τη μνήμη του όσο και από τη σκέψη να αποτραπεί ή να εξουδετερωθεί οποιοδήποτε κακό θα μπορούσε να προέλθει από το θάνατο ενός οικείου προσώπου. 

Περισσότερα...

Φλάμπουρας
flampouras 02Ο Φλάμπουρας είναι η σημαία, το λάβαρο της χαράς (γάμου) και είναι κατ’ εξοχήν σύμβολο των Σαρακατσαναίων.

Το εθιμοτυπικό του Σαρακατσιάνικου Γάμου αποτελεί ένα είδος στρατιωτικής επιχείρησης με το “ψίκι” του γαμπρού για το πάρσιμο της νύφης (απαγωγής) κι αυτό αντανακλάται στα μιμητικά δρώμενα του γάμου όπου εμπεριέχεται απαγωγή “νύφης” που μας παρεπέμπει στη μυθολογία με την απαγωγή της Περσεφόνης.

Περισσότερα...

Αποκριάτικα και Σαρακοστιανά έθιμα των Σαρακατσαναίων
zagnaferiΗ λέξη «Αποκριά» ή «Απόκριες» ετυμολογικά, σημαίνει την αποχή από το κρέας. Η περίοδος της Αποκριάς αποτελεί μία περίοδο ευθυμίας, γλεντιού και, γενικά, διασκέδασης. Είναι η περίοδος της ψυχικής και σωματικής προετοιμασίας του ανθρώπου, προκειμένου να βιώσει το Θείο Πάθος και την Ανάσταση του Σωτήρα Χριστού. Έτσι, λοιπόν, πριν να μπει ο χριστιανός στο πέλαγος της Μεγάλης Σαρακοστής, όπου θα πρέπει να νηστέψει και να πενθήσει για εφτά ολόκληρες εβδομάδες, αισθάνεται την ανάγκη να διασκεδάσει αλλά και να γλεντήσει

Περισσότερα...

Η Στράτα
Giannakos BWΗ στράτα είναι ένα μεγάλο κεφάλαιο. Είχα την τύχη να ζήσω τη ζωή αυτή τη Σαρακατσάνικη, που παρ’ όλο που ήταν δύσκολη, την έζησα από τότε που κατάλαβα τον εαυτό μου. Μέσα στην ψυχή μου έχει ριζώσει όλο αυτό το μεγαλείο, ...στα πρόβατα, στη στρούγκα και στα βν’ά. Αυτό το συναίσθημα δεν περιγράφεται με λόγια.
(Ένα απόσπασμα από τη συνέντευξη που έδωσε ο Νίκος Γιαννακός στον Γιώργο Κολοβό)

Περισσότερα...

Η θεραπεία της "τρέλας" των προβάτων
kolovos"Εμάς μας ενδιέφερε να περνάει καλά η προβατίνα".
Aκούστηκε πολλές φορές σε συνεντεύξεις από γέροντες Σαρακατσάνους, η παραπάνω φράση. Το βιός, ο μεγάλος πλούτος των Σαρακατσαναίων ήταν τα πρόβατα, γιατί ζούσαν απ’ αυτά, τρέφονταν με το γάλα τους και έφτιαχναν ρούχα με το μαλλί τους. Ολόκληρη η ζωή τους στηρίζονταν στη φροντίδα και άρα στην καλοπέραση του κοπαδιού. Επι πλέον, με την καθημερινή ενασχόληση, ήταν σε θέση να γνωρίζουν για όλα τα πρόβατα τις ιδιαιτερότητες τους.

Περισσότερα...

Ήθη και έθιμα 
Gamos 200Ο Γάμος (Η Χαρά)
Οι Σαρακατσάνοι ονομάζουν τον γάμο χαρά, καθώς αποτελούσε το σημαντικότερο γεγονός στη ζωή τους, τη μεγαλύτερη χαρά. Στους ανύπανδρους ευχότανε : «Κι σ' τ'ς χαρές σας οι ανύπανδροι». 
Η παντρειά στους Σαρακατσάνους γινόταν, τουλάχιστον μέχρι τη δεκαετία του ΄50, με προξενιό, ήταν δηλαδή υπόθεση της οικογένειας και όχι της κοπέλας.

Περισσότερα...

Διατροφή των Σαρακατσαναίων
kokoretsi 1
Οι Σαρακατσάνοι με την σκληρή νομαδική ζωή που ζούσαν, όφειλαν να προσαρμόζουν και τη διατροφή τους.

Τα πρόβατα είχαν καθορισμένο ρόλο. Εκτός ότι τους εξασφάλιζαν την ενδυμασία τους, επηρέαζαν και τη διατροφή τους σε σημαντικό βαθμό με τα γαλακτοκομικά προϊόντα και το κρέας τους. Το τυρί, η μυζήθρα, το ξινόγαλα, η «διαούρτι» (γιαούρτι), το γαλοτύρι, είναι μερικά από αυτά. Το τυρί είναι το βασικότερο από όλα και το έχουν όλη τη διάρκεια του χρόνου. Διατηρείται σε τομάρια (ασκιά) και σπανιότερα σε βαρέλι.

Διαβάστε ολόκληρο το άρθροΔιατροφή

 

All rights reserved Christos Xiromeritis 6936513213

 
 
 

Αυτήν τη στιγμή επισκέπτονται τον ιστότοπό μας 18 επισκέπτες και κανένα μέλος